„Framhaldsskólar eiga að vera fjölbreyttir“

Góð aðsókn er að Fjölbrautaskóla Vesturlands á Akranesi í haust og um 500 nemendur stunda þar nám. Sérstaklega er áberandi mikill áhugi á iðn- og verknámi og óvenju stór hópur stundar nú vélvirkjanám. Steinunn Inga Óttarsdóttir skólameistari segir skólann vera í góðum málum, en áskoranir séu þó fyrir hendi. Heimavistin er fullsetin og skortur á nemaplássum hjá iðnmeisturum getur komið í veg fyrir að nemendur ljúki námi.

„Þetta fer bara mjög vel af stað. Við erum alltaf með fína aðsókn í verknámið, bæði í rafvirkjun, vélvirkjun og húsasmíði, auk sjúkraliðanámsins,“ segir Steinunn Inga. Sérstaka athygli veki stærð hópsins í vélvirkjun í haust. Þar hafi fáir nemendur útskrifast en nú sé hópurinn stór. Hún telur greinilegt að áhugi á iðn- og verknámi sé að aukast. „Átakið sem farið hefur verið í á landsvísu til að efla verknám er að skila sér,“ segir hún. Aðstaða til verknáms við skólann sé jafnframt mjög góð og skólinn vel búinn til kennslu á þeim sviðum sem þar eru í boði.

Meistaranám svar við kalli atvinnulífsins

Ein helsta nýjungin í skólastarfinu í haust er að meistaranám er aftur komið af stað. 35 nemendur eru skráðir í námið, sem tekur þrjár annir og er skipulagt sem blanda staðbundinna námslota og fjarnáms. „Við erum að byrja með meistaraskólann vegna eftirspurnar frá atvinnulífinu,“ segir Steinunn. Námið geti haft verulega þýðingu fyrir verknám á Vesturlandi, enda sé skortur á iðnmeisturum sem geta tekið nema til sín.

„Okkur vantar meistara til að taka nema og það vantar nemapláss á Vesturlandi. Við erum að lenda í því að nemendur hafa lokið öllu náminu nema samningnum, en komast einfaldlega ekki á samning og geta ekki lokið ferilbók.“ Steinunn segir ýmsar ástæður liggja þar að baki. Skólinn hafi átt samtal við nokkra iðnmeistara um stöðuna og meðal þess sem nefnt hafi verið séu breyttar aðstæður í byggingariðnaði. Fyrirtæki séu undir miklu álagi og ekki alltaf svigrúm, hvorki hvað varðar tíma né kostnað, til að taka nema. Vonir standa til að fjölgun iðnmeistara geti smám saman fjölgað nemaplássum og auðveldað nemendum að ljúka námi.

Heimavistin troðfull

Upptökusvæði Fjölbrautaskóla Vesturlands nær víða um Vesturland. Heimavistin gegnir því mikilvægu hlutverki fyrir nemendur sem búa fjarri Akranesi. Þar eru 30 herbergi og segir Steinunn eftirspurnina meiri en framboðið. „Heimavistin er bara troðfull og færri komast að en vilja,“ segir hún. Það geti haft afdrifaríkar afleiðingar fyrir nemendur sem búa það langt frá skólanum að daglegar ferðir séu ekki raunhæfur kostur. Þótt þröngt sé orðið um starfsemina segir Steinunn skólann enn ráða við nemendafjöldann í núverandi húsnæði. Engar ákveðnar áætlanir séu uppi um stækkun skólans að svo stöddu.

Jafnrétti, virðing og fjölbreytileiki

Steinunn tók við starfi skólameistara í janúar 2020. Hún hafði þá langa reynslu af skólastarfi og stjórnun, meðal annars eftir tólf ár sem áfangastjóri við Menntaskólann í Kópavogi og þrjú ár hjá Kennarasambandi Íslands. Hún segir eitt mikilvægasta verkefnið frá upphafi hafa verið að efla traust og byggja upp öflugt skólasamfélag. Þar hafi starfsfólk skólans skipt sköpum. „Það er svo gott fólk sem vinnur hérna og teymið sem ég er með í stjórnuninni er frábært. Allt starfsfólk skólans leggst á eitt um að láta allt ganga.“

Þrjú grunngildi eru höfð að leiðarljósi í skólastarfinu; jafnrétti, virðing og fjölbreytileiki. Þau eigi að endurspeglast jafnt í kennsluháttum, starfsháttum og samskiptum. Meðal annars hafi starfsfólk skólans í sameiningu útbúið samskiptasáttmála. „Ég legg mikla áherslu á lýðræðislega stjórnun og þjónandi forystu,“ segir Steinunn. Stefnumótunarvinna hófst árið 2023 og snýst að hennar sögn um að horfa til framtíðar og spyrja hvernig gera megi góðan skóla enn betri. „Hvernig viljum við gera menntunina betri? Við erum öll á kafi í því og vinnum að því saman.“

„Við erum mjög framarlega“

Aðspurð hvar hún telji Fjölbrautaskóla Vesturlands standa í samanburði við aðra framhaldsskóla landsins er Steinunn ákveðin. „Mér leiðist rígur á milli framhaldsskóla. Þeir eru og eiga að vera fjölbreyttir, ólíkir og fá að halds sinni sérstöðu sem hefur skapast á löngum tíma,“ segir hún. „Við erum vel búin allri tækni, aðstaðan er frábær, nemendurnir yndislegir og starfsfólkið frábært. Við erum mjög stolt af skólanum, nemendum okkar og skólastarfinu.“

Skólinn verður 50 ára á næsta ári og segir Steinunn að tímamótunum verði að sjálfsögðu fagnað. „Það verður eitthvað húllumhæ,“ segir hún og hlær. Ekki sé þó hægt að horfa fram hjá fjárhagsstöðu framhaldsskólakerfisins. Fjölmargir framhaldsskólar séu reknir með halla og Steinunn telur fjárframlög til málaflokksins ekki nægileg. „Á sama tíma og stjórnvöld horfa á að skólar séu reknir með halla er verið að skera niður framlög til þeirra,“ segir hún. Skólinn leggi áherslu á að fara vel með fjármuni en fyrst og fremst verði að verja gæði námsins. „Mér finnst gott skólastarf miklu mikilvægara en einhverjar hallatölur á reikningum en auðvitað ber ég fjárhagslega ábyrgð á rekstrinum og er ekki að bruðla.“

Forréttindi að fylgjast með nemendum þroskast

Steinunn býr á höfuðborgarsvæðinu og ekur daglega til Akraness. Hún segist ekki líta á aksturinn sem sérstakt tiltökumál. Þvert á móti gefist á leiðinni tími til að undirbúa vinnudaginn og gera hann upp á heimleiðinni. Þá njóti hún þess að fylgjast með árstíðunum og mannlífinu á Vesturlandi; lömbunum á túnunum á vorin og dýralífinu – og skipunum sem sigla inn fjörðinn. Hún leggur áherslu á að vera sýnileg í skólanum og í góðum tengslum við nemendur. Nemendafélagið sé öflugt og hún reyni eftir föngum að vera nemendum innan handar. Þegar hún er beðin um að draga saman hvað starfið gefi henni nefnir hún fyrst og fremst unga fólkið.

„Það eru forréttindi að fá að vera skólameistari í framhaldsskóla og umgangast allt þetta unga fólk sem á framtíðina fyrir sér,“ segir Steinunn. „Það er svo gaman að fylgjast með þeim, sjá þau þroskast og dafna og sjá hvað margt breytist hjá þeim á þessum þremur árum sem þau eru hér.“ Framtíðarsýnin er því björt hjá skólameistaranum þegar Fjölbrautaskóli Vesturlands nálgast hálfrar aldar afmæli sitt. Skólinn er fullsetinn, áhugi á verknámi fer vaxandi og Steinunn segir metnaðinn skýran: að halda áfram að byggja ofan á það góða starf sem þegar hefur verið unnið.

9. september 2026 https://skessuhorn.is/2026/09/09/fimm-hundrud-nemendur-i-fjolbrautaskola-vesturlands